Kijk op het groene Friesland [antikvár]

om te beginnen Om te beginnen moet ik iets bekennen: ik heb in een boek nooit een 'Ten geleide' gelezen. Dat leken me stukken die er niet zoveel mee te maken hadden en die alleen maar geschreven waren door een andere figuur dan de auteur, die er door zijn sociale status of nationale bekendheid een extra cachet of aanbeveling aan moest geven. Nu ik zelf een boek gemaakt heb, bekijk ik het toch wat anders. De uitdrukking blijf ik nog wel stijf, oubollig en bedillerig vinden, maar misschien is het toch goed u wat te vertellen voordat het boek begint. Dit is een boek over 'het groene Friesland'. Misschien bent u geneigd te zeggen: 'Dus een boek over Friesland', omdat u van Friesland het beeld voor ogen hebt van een groene provincie. Weilanden en zo boerderijen, landbouw, veeteelt. Allemaal groen. Maar fotograaf Kees Scherer en ik hebben toch een anders-dan-anders-boek over Friesland willen maken. Een boek met veel natuurbezienswaardigheden en weinig of geen rood of grijs van steen of beton. Een boek met alleen maar 'cultuur' als dat te maken heeft met 'buiten', het landschap. Nadrukkelijk zeg ik daar wel bij dat het geen boek is geworden over alleen maar natuurmonumenten of -reservaten in Friesland. Friesland heeft daar veel van. Meer dan menigeen denkt of weet. Maar daarover gaat het niet alleen. Lang niet alle natuurmonumenten kunnen zelfs genoemd worden. Nee, het boek wil een- kijk geven op Friesland als een provincie met veel groene waarden en attracties. De als zodanig erkende en gewaardeerde 'natuurmonumenten' horen daarbij, maar ook heemtuinen, staatsbossen, stinzeplanten, het Fries Rundvee Stamboek, het landbouwbedrijf, de kinderboerderij, de terpen, de weilanden en het water. Friesland heeft veel aantrekkelijke kanten. Dit boek gaat over de groene kant. Om het allemaal een beetje overzichtelijk te maken heb ik de provincie grofweg ingedeeld in een aantal regio's: Noord-Friesland, het deel in de hoek Buitenpost-Leeuwarden-Ferwerd; westelijk Friesland, het overige kleigebied van Ferwerd tot ongeveer Workum/Bolsward; zuidelijk Friesland, Gaasterland; het Merengebied, in een brede strook van zuidwest tot noordoost, met als eindpunt ongeveer Noordbergum/Zwaagwesteinde; oostelijk Friesland, de 'Wouden', zo van Buitenpost tot Wolvega; en de Waddeneilanden. 't Is een nogal grove indeling. Want waar moet je de grens trekken tussen een Merengebied en een westelijk Friesland? En al heet de Streek ten zuiden van Dokkum ook 'wouden', ik heb dat Dokkumer woudengebied toch maar bij 'noord' getrokken. Binnen de omvang van dit boek kunnen ook niet álle groene kanten van Friesland worden genoemd. Ik heb dus niet de pretentie van volledigheid. Maar dat hoeft misschien ook niet. Verhaal en foto's willen in de eerste plaats helpen Friesland eens anders te zien. Ze willen de suggestie geven voor een 'kijk op het groene Friesland!' Met dót zieht zal meer waardering kunnen ontstaan voor de rijkdom van de groene ruimte. En daarmee de behoefte die groen te hóúden ' Sietzo Dijkhuizen