Bledy i doswiadczenia w konstrukcji samolotów [antikvár]

Od redakcji Ksiqzku prof. Tadeusza Soltyka, któr^ oddajemy w rQcc Czytelnika jest dzietem szczególnym. Stanowi ona plon osobistych doswiadczcn i przcmyslen Autóra, znanego, dlugoletniego konstruktora samolo-tów, który w dziedzinie konstrukcji lotniczej moze poszczycic dorobkiem twórczym wi^kszym niz ktokolwick inny w Polsce Ludowc j. Urodzony w 1909 r. inz. Tadeusz Soltyk, absolwent Wydzialu Mechanicznego Politechni-ki Warszawskiej, rozpocz^t swa karier^ zawodowa jcszcze przcd wojn^. Jako asystent inz. S. Praussa, konstruktora prowadz^cego w zakladach PZL na Paluchu (w Warszawie), brat czynny udzial w opracowaniu konstrukcyjnym samolotów bojowych PZL P-23 „Karas", P-42 i P-46 „Sum'\ Wojna i okupacja doprowadzily do calkowitej likwidacji polskiego przemyslu lotniczego i znacznego wyniszczenia lub rozproszenia jego kadry technicznej. Szcz^sliwym trafem inz. Tadeusz Soltyk przezyl wojn^ w kraju. Tuz po wyzwoleniu w 1944 r. w Lublinie zaczyna zbierac zespót konstrukcyjny, który w nieprawdopodobnie prymitywnych warunkach podejmuje prace nad konstrukcji samolotu t^cznikowo-dyspozycyjnego „Szpak". W 1945 r. zespót przenosi sit^ do Lodzi, gdzie powstaja Lotnicze Warsztaty Doswiadczal-ne, podlegle Ministerstwu Komunikacji. Tutaj, w murach poniemieckiej stolarni mechanicznej, pod kierunkiem gtównego konstruktora inz. Tadeusza Soltyka powstaje w niebywale krótkim okresie kilku lat az kilkanascie prototypów lekkich samolotów: lacznikowo-dyspozycyjny „Szpak 2", jego trójkolowa doswiadczalna odmiana ,,Szpak 3", seryjna wersja „Szpak 4T" (turystyczny) i jego akrobacyjna pododmiana „Szpak 4A"; szkolne „Zak 1", „Zak 2", „Zak. 3" (seria 10 sztuk zbudowana w LWD) i „Zak 4"; szkolno-treningowy wojskowy „Junak" i jego cywilne odmiany „Zuch 1" i „Zuch 2"; dwusilnikowy samolot malcj komunikacji „Mis" i tacznikowo-obserwacyjny „Zuraw". Oprócz tego opracowano szereg niezrealizowanych projektów samolotów, jak „Skrzat'\ „Bies\ „Goniec", „Upiór" i inne. W 1950 r. w nastí^pstwie likwidacji LWD inz. Tadeusz Soltyk przenosi síq do Warszawy, gdzic w WSK-OkQcie wspólpracuje przy wdrazaniu do produkcji seryjnej szkolno-treningowego „Junaka 2'\ Wkrótce potem, w 1952 r., organizujc nowy zespót konstrukcyjny w Instytucie Lotnictwa, przeniesiony pi(?c lat pózniej do nowo utworzonego przy WSK-Ok^cie Osrodka Konstrukcji Lotniczych. Nic licz^c niezrealizowancgo projektu samolotu „Cliwat" powstaje tu konstrukcje znanych i budowanych w duzych seriach samolotów „Junak 3", TS-S „Bies" i wreszcie pierwszego polskiego samolotu odrzutowego TS-11 „Iskra". O wysokiej jakosci tych konstrukcji niech swiadczy