Historia malarstwa [antikvár]

Malarze odkrywajq rzeczywistosc RENESANS I MANIERYZM 1420-1600 PREKURSORZY RENESANSU 1300-1420 Prekursorzy w XIV wieku Od starozytnosci az po czasy nowozytne do najpowszechniej stosowanego podzialu sztuk naiozata klasyfikacja na: artes liberales (sztuki wyzwolone), czyli sztuki „umystowe", oraz artes vulgares, sztuki pospolite, wymagajgce pracy r^k. Malarstwo zaliczano do tej drugiej grupy. Dostojnicy koscielni 1 swieccy zlecali mistrzom malarskim wykonanie w ustalonym czasie obrazów o okreslonej trései, stuz^cych konkretnemu oelowi. Swobod? twórcz^ w nadawaniu obrazom wtasnych trései, w re-alizowaniu w nich wtasnego ceiu - trései, które znacznie wykraczaly poza wtasciwy, zamó-wiony motyw - zacz^li malarze powoli uzyski-wac dopiero u schytku sredniowiecza. Na przetomie XIV i XV wieku artysci stopniowo przezwyci^zyli powstate w áredniowieczu sposoby ksztaltowania form i rozwin^li malarstwo perspektywiczne, które do dzis oddzia-luje na nasz sposób patrzenia na obraz. Te-matyka obrazów, wczesniej ograniczona gtównie do przedstawien religijnych, byta w miar? rosngcego zainteresowania docze-snym zyciem cztowieka rozszerzana o tematy swieckie. IVIalarze zacz?li byc postrzegani nie tyle jako rzemiesinicy, ile jako twórcy majgcy decydujgcy wptyw na ksztatt i wymow? dzieta sztuki. Rodtozem tego catkiem nowego uj?cia sztuki malarskiej byly gl^bokie zmiany we wszystkich dziedzinach zycia, które u schytku wieków srednich wplyn?ty na zmian? swiatopogl^du i postawf duchowg ludzi. Rozwój handlu spo-wodowai - szczegóinie w pólnocnych Wio-szech - wzrost bogactwa i dobrobytu miast. Mieszczanstwo rosto w sit? i zaczynato odgry-wac coraz wazniejszg rol? nie tyiko gospodar-czg, lecz i polityczn^. Dumni rzemiesinicy i kupcy byli swiadomi swojego znaczenia i do-strzegali korzysci, jakié mogli dzi?ki swej sile osi^gn^ó. Ludzie przestali juz postrzegac sie-bie jako cz?sc wielkiej masy, na plan piera/szy wysungia si? jednostka, indywiduum. Coraz lepsze drogi utatwiajqce t^oznosó mi?dzy od-legtymi miastami, napiyw nie tyiko nieznanycti, egzotycznych towarów, ale takze rozmaitych wiadomosoi poszerzaty horyzonty ludzi. Swiat, 0 którym wci^ jeszcze s^dzono, ze jest ptaski, stawat si? wyzwaniem. Ludzie przestali pojmowac i analizowac wszel-kie zjawiska na podstawie zasad religijnych, lecz si?gn?li takze do badan empirycznych. Zeglarze coraz odwazniej wypuszczali si? na morza do miejsc b^d^cycti jeszcze biatymi piamami na mapie, szukaj^c w nieznanych krajacti legendarnych skarbów. Nastqpit rozwój nauki i techniki; dokonano wielu waznych wynalazków i udoskonalono juz znane (rozwój inzynierii, nawigacji, wynalezienie druku, zega-ry mechaniczne).