Bővebb ismertető
istolwi maszynowy STEN
POWSTANIE PISTOLETU
Korzenie historii Stena siçgaj^ wojny domowej w Hiszpanü, tocz^cej siç w latach 1936—1939. Z techni-cznego punktu widzenia byt to ogromny, bojowy po-ligon, na którym wypróbowywano rózne rodzaje uzbrojenia, w tym pistolety maszynowe. Liczni obser-watorzy wojskowi bacznie sledzili 1 oceniali skute-cznosc w walce nowych broni. Ernest Hemingway, uczestnik wojny, w swej stynnej ksi^zce „Komu bije dzwon", wydanej juz w 1941 r., wyposazyt bohatera powiesci Roberta Jordana, w bron, któr^ nazwa) „maquina". Opisat równiez uzbrojenie motocykli-stów i kawalerii frankistowskiej. Byty to przewaznie niemieckie pistolety maszynowe Schmeisser MP 18.1 i MP 28.11, Bergmann MP 34, Vollmer ERMA MP 34 oraz hiszpanskie Star Model RU-35, Labora wz. 38 1 rózne inne pistolety produkowane w matych, lokal-nycb wytwórniach i warsztatach. Ocena tych broni byta jednoznacznie pozytywna.
Niemcy w petni zrozumieli znaczenie nowego uzbrojenia i natychmiast przyst^pili do organizacji ma-sowej produkcji pistoletów maszynowych. W wyniku podjçtych decyzji powstata znana seria peemów: MP 38, MP 38/40 i MP 40. Anglicy natomiast nie wyci^g-nçli wniosków z lekcji hiszpanskiej i zostali daleko w tyle. Sprowadzili wprawdzie kilka piçknycb, ale dro-gich, amerykanskich Thompsonów, by je przebadac.
lecz wkrótce zrezygnowali z nich argumentuj^c, ze armia brytyjska nie moze byc wyposazona w bron gangstersk^.
Dalsze losy s^ dobrze znane. Francja zostata zmiazdzona w kilka tygodni, Anglicy zas po utracie prawie catego uzbrojenia ! sprzçtu pod Dunkierkq stançll twarz^ w twarz, sami ! nadzy, wobec najpotçz-niejszej machiny wojennej, jaka istniata kiedykol-wiek.
Sytuacja byta bardzo grozna. Pojawita siç nagta, palóca potrzelia setek tysiçcy „broni gangsterskich", aby w nie wyposazyc wszystkich obywateli brytyj-skich zdolnych do noszenia broni. Fabryki amery-kanskie nie byty w stanie zrealizowac takiego zamó-wienia, a pistolet maszynowy Thompson byt broniq zbyt skomplikowan^ i zbyt trudnq technologicznie, by mozna byto zdecydowac siç na improwizowan^ produkcjç na terenie Anglii.
Nie byto równiez czasu na zadne prace koncep-cyjne i projekty wstçpne. Za model wziçto niemiecki pistolet MP40 zdobyty we Francji, gdyz byta to wó-wczas najlepsza bron w swej klasie, a ponadto, szczçsliwym trafem, oddziaty angielskie przejçty duze ilosci amunicji 9 mm Parabellum po klçsce Wto-chów w Erytrei. Umiejçtne skojarzenie tych dwu „zdobyczy wojennych" miato dac w wyniku angielski pistolet maszynowy.
Produkcja pistoletu w rodzaju MP40 wymagata opanowania technologii przeróbki plastycznej, zwta-szcza w zakresie gtçbokiego ttoczenia i kucia matry-cowego detail, co byto nie do zrealizowania w wa-
1